Hình ảnh Miu Lê. Ảnh: @miule.
Thông tin ca sĩ Miu Lê cùng một số người bị phát hiện dương tính với Methamphetamine, Ketamine và MDMA tại Cát Bà không chỉ gây chú ý vì yếu tố người nổi tiếng. Dưới góc nhìn y khoa, vụ việc tiếp tục cảnh báo về mức độ phổ biến và nguy hiểm của ma túy tổng hợp trong đời sống giới trẻ hiện nay.
"Combo" ma túy có thể gây đột quỵ, suy đa tạng
Theo TS.BS Nguyễn Thị Hồng Thu, Phó giám đốc Bệnh viện Tâm thần ban ngày Mai Hương, đây đều là những chất ma túy tổng hợp có tác động mạnh lên hệ thần kinh trung ương.
Trong đó, Methamphetamine, thường được gọi là "ma túy đá", là một trong những chất gây tổn thương thần kinh nghiêm trọng nhất hiện nay. Khi sử dụng, người dùng thường rơi vào trạng thái tỉnh táo quá mức, hưng phấn, nhiều năng lượng, giảm cảm giác buồn ngủ và cảm thấy bản thân mạnh mẽ hơn bình thường.
Chính trạng thái này khiến nhiều người trẻ lầm tưởng rằng họ đang "kiểm soát tốt" cơ thể, thậm chí học tập và làm việc hiệu quả hơn. Tuy nhiên, về bản chất, Methamphetamine kích thích não bộ giải phóng dopamine bất thường, khiến hệ thần kinh bị ép hoạt động quá mức trong thời gian dài.
Ketamine thường ở dạng bột dùng đường hít, thường sử dụng kèm chung với các thuốc khác như Ecstasy (thuốc lắc) hoặc cocaine hoặc rắc chúng lên cần sa.
"Đặc biệt, nếu kết hợp Ketamine với rượu dễ nguy hiểm dẫn đến ngừng thở, rủi ro cao nhất là tổn thương bàng quang, có thể đi tiểu từ 20-30 lần trên ngày, tiểu ra máu, nhiều người thậm chí đã phải cắt bỏ hoàn toàn bàng quang", bác sĩ Hồng Thu cho biết.
Trong khi đó, MDMA, thường được gọi là "thuốc lắc" lại đánh mạnh vào cảm xúc và cảm giác kết nối xã hội, người dùng có thể cảm thấy yêu đời hơn, gần gũi hơn với mọi người, hưng phấn và tràn đầy năng lượng. Đây là lý do MDMA thường xuất hiện trong môi trường bar, club hoặc các lễ hội âm nhạc. Nhưng điều nhiều người trẻ không hiểu là cảm giác “thăng hoa” đó được tạo ra bằng cách ép não giải phóng serotonin với mức độ cực cao.
Bác sĩ Hồng Thu cho hay sau giai đoạn hưng phấn, người dùng dễ rơi vào trạng thái suy giảm serotonin nghiêm trọng. Họ có thể xuất hiện các biểu hiện như trầm cảm, lo âu, mất ngủ, kiệt quệ cảm xúc hoặc cảm giác trống rỗng kéo dài.
Một đối tượng nghiện sử dụng ống nước để hút ma túy. Ảnh: Công an Thanh Hóa.
Theo vị chuyên gia, MDMA còn có nguy cơ gây tăng thân nhiệt, rối loạn tim mạch, co giật, đột quỵ, thậm chí tử vong ngay trong các cuộc vui.
Đồng quan điểm, bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, Hội Y học Dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, cho biết việc một người đồng thời dương tính với Methamphetamine, Ketamine và MDMA gợi ý khả năng sử dụng "ma túy cocktail" hoặc "nước vui".
Theo bác sĩ Hoàng, đây không phải một loại hóa chất cố định mà là hỗn hợp được pha chế theo nhiều "công thức" khác nhau, thường chứa các chất hướng thần mạnh như MDMA, Ketamine, Diazepam hay Methamphetamine.
Những hỗn hợp này có thể được bán dưới dạng bột hoặc dung dịch, pha vào rượu, nước ngọt trong các buổi tiệc.
"Khi sử dụng, MDMA tạo cảm giác hưng phấn, gần gũi, thích vận động và nghe nhạc. Ketamine lại gây ảo giác, cảm giác tách rời khỏi cơ thể. Trong khi đó, Diazepam làm giảm lo âu và khiến người dùng mất cảnh giác với rủi ro", bác sĩ Hoàng phân tích.
Sự kết hợp này khiến cơ thể vừa bị kích thích cực độ, vừa bị ức chế và phân ly thần kinh, làm tăng nguy cơ suy hô hấp, tăng thân nhiệt đột biến, loạn nhịp tim, suy đa tạng hoặc rối loạn ý thức.
Người sử dụng có thể xuất hiện co giật, hôn mê, mất kiểm soát hành vi, tự gây hại cho bản thân hoặc người khác.
Ma túy tổng hợp đang được "bình thường hóa"?
Theo TS.BS Nguyễn Thị Hồng Thu, nhiều người vẫn cho rằng ma túy là vấn đề của những người "sa ngã" hoặc thiếu bản lĩnh. Tuy nhiên, dưới góc nhìn sức khỏe tâm thần, đây là cách nhìn đơn giản và tiềm ẩn nhiều nguy cơ.
Bà cho rằng hiện nay Methamphetamine, Ketamine và MDMA không còn xuất hiện trước giới trẻ dưới hình ảnh đáng sợ như các loại ma túy truyền thống trước đây. Thay vào đó, chúng được ngụy trang trong các cuộc vui, tiệc âm nhạc hoặc những lời rủ rê như "thử cho biết", "xả stress", "để hòa đồng".
Một túi ma túy tổng hợp được thu giữ. Ảnh: Công an Thanh Hóa.
"Chính sự bình thường hóa này khiến nhiều người trẻ bước vào con đường tổn thương não bộ mà không nhận ra", bác sĩ Thu nói.
Thông tin liên quan đến ca sĩ Miu Lê thu hút sự chú ý lớn của dư luận. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, điều xã hội cần quan tâm không chỉ là yếu tố đời tư của người nổi tiếng mà còn là thực tế ma túy tổng hợp đang len sâu vào đời sống giới trẻ với tốc độ đáng báo động.
Nhiều người trẻ hiện nay sống trong trạng thái cô đơn, áp lực thành tích, thiếu kết nối cảm xúc và thiếu kỹ năng ứng phó với stress. Trong bối cảnh đó, ma túy tổng hợp không chỉ tấn công não bộ mà còn khai thác chính những khoảng trống tinh thần của con người.
Theo bác sĩ Hồng Thu, giáo dục sức khỏe tâm thần cần được xem là ưu tiên cấp thiết. Một người trẻ được hỗ trợ tâm lý đúng cách, có nơi chia sẻ cảm xúc và được phát hiện sớm các vấn đề như lo âu, trầm cảm hay rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) sẽ ít có nguy cơ tìm đến chất kích thích hơn.
"Điều đáng sợ nhất của Methamphetamine, Ketamine và MDMA là chúng không phá hủy con người ngay lập tức như một tai nạn dễ nhìn thấy. Chúng phá hủy từ từ giấc ngủ trước, cảm xúc sau, rồi đến khả năng học tập, nhân cách, các mối quan hệ và cuối cùng là tương lai của cả một con người", bà nhấn mạnh.
Vì vậy, theo bác sĩ Hồng Thu, phòng chống ma túy không chỉ dừng ở cảnh báo về tác hại của chất cấm mà còn cần tái định hình nhận thức của giới trẻ về sức khỏe tâm thần.
“Một người trẻ khỏe mạnh về tâm lý, có khả năng đối diện stress và có nơi được lắng nghe sẽ ít tìm đến chất kích thích hơn rất nhiều. Đó mới là cách phòng chống ma túy bền vững nhất", vị chuyên gia nói.